Ախթալայի վանք

Ախթալայի վանքը, որը հայտնի է նաև որպես Պղնձավանք, X դարի հայ առաքելական վանք է Լոռու Ախթալա քաղաքում։ Այն կառուցվել է որպես պարսպապատ, ամրացված համալիր՝ Դեբեդ գետից վեր ձգվող սարահարթի վրա, և ամրոցը օգնում էր պահպանել Հայաստանի հյուսիսարևմտյան մուտքերը։ Այսօր վանքն այլևս չի գործում որպես գործող կրոնական վայր։

Գլխավոր եկեղեցու ներսում պատերն ու ներքին մակերեսները ծածկված են հայ-քաղկեդոնական ոճի որմնանկարներով՝ ավանդույթ, որը կապված է Հայաստանի քաղկեդոնական քրիստոնեական համայնքների հետ։ Այս որմնանկարները, որոնք ստեղծվել են 1205-1216 թվականներին, պատվիրել էր Զաքարյան տոհմի իշխան Իվանե Ա Զաքարյանը։

Ախթալան Լոռու մարզի քաղաք է՝ ուղիղ գծով Երևանից մոտավորապես 110 կմ հյուսիս։