Սուրբ Պողոս-Պետրոս եկեղեցի

Սուրբ Պողոս-Պետրոս եկեղեցին կանգնած էր Երևանի հին Շահար թաղամասում՝ կառուցված որպես եռանավ բազիլիկ, Հայաստանում 5-6-րդ դարերում տարածված ձևով։ Հայկական աղբյուրները եկեղեցու հիմնադրումը վերագրում են 5-րդ դարին, իսկ վերանորոգումներ ու վերակառուցումներ արձանագրված են 7-րդ դարում, 12-րդ դարում և կրկին՝ արդեն որպես ամբողջական վերանորոգում՝ 19-րդ դարում։

Ինչպես վկայում է աղբյուրների մեծամասնությունը, ճարտարապետական գլուխգործոց այն չէր։ Կարևոր էին նրա չափերն ու կառուցվածքային ամրությունը՝ այն ծառայում էր որպես քաղաքի կենտրոնի հենասյուն եկեղեցիներից մեկը՝ այն եկեղեցիների խմբի մասը, որոնք միասին հին Երևանին տալիս էին քրիստոնեական բնավորություն։

Եկեղեցին չդիմացավ խորհրդային քաղաքաշինությանը։ Աղբյուրները մի փոքր տարբերվում են նրա վերջի ամսաթվերում՝ մեկը գրանցում է քանդումը 1930 թվականի նոյեմբերին, մյուսը՝ 1933-1936 թվականների միջև, բայց արդյունքը նույնն է. այն քանդվեց ճարտարապետներ Ալեքսանդր Թամանյանի և Աշխարհբեկ Քալանթարի առարկություններին հակառակ, և նրա փոխարեն Աբովյան փողոցում կառուցվեց «Մոսկվա» կինոթատրոնը։ Այսօր տեղում սկզբնական կառույցից ոչինչ չի պահպանվել։

Եկեղեցին կանգնած էր Երևանի կենտրոնում, ներկայիս Աբովյան փողոցի շրջակայքում՝ այն տարածքում, որտեղ այժմ գտնվում է «Մոսկվա» կինոթատրոնի շենքը։